Onder redactie van Theske Slijkerman met dank aan Ronald Tilleman.
Henk Siteur stelt zich voor
‘Ik ben 70 jaar geleden, in april 1940 om precies te zijn, in mijn huidige woonplaats Utrecht geboren. Inmiddels ben ik met pensioen, maar ik verveel me niet. De meeste tijd besteed ik aan architectuurfotografie. Daarvoor reis ik het hele land af, maar ook in Utrecht en omgeving is ontzettend veel te zien en te doen.’
‘Ik kwam voor het eerst met fotografie in aanraking toen ik in 1957 een Agfa-boxcamera van mijn vader kreeg. In de jaren zestig ben ik me gaan toeleggen op architectuurfotografie, door toedoen van iemand van de B.M.K. Kleurendrukgroep van de Fotobond. Hij maakte zulke prachtige architectuurfoto’s, dat wilde ik ook!’
‘In mijn foto’s zie je veel wiskundige figuren terug. Wiskunde vind ik heel interessant, en ik houd erg van strakheid en structuur. Ik gebruik wiskunde ook voor het berekenen van het licht. Zo weet ik precies hoe laat ik op de plek van bestemming moet zijn om een bepaalde reflectie te kunnen vangen.’
Wie is Ronald Tilleman?
Ronald Tilleman (1962) werkt al 14 jaar als fotograaf in zijn eigen bedrijf. Hij is gespecialiseerd in reclame-, architectuur- en infrastructuurfotografie, en won hiermee diverse prijzen. Zijn werk wordt regelmatig gepubliceerd in vakbladen en tentoongesteld op fotofestivals en exposities. Ronald is medeoprichter van DAPh (Dutch Architectural Photographers), een gezelschap van professionele architectuurfotografen.
Dit vind ik de minste van deze selectie. Op zich een aardige plaat, maar ik mis hier Henks fijne neus voor goede onderwerpen. De gevel met gekleurd glas is spannend, en het groene gras vormt een mooi contrast. Maar toch oogt deze niet zo lekker als de andere foto’s.
Deze is veel strakker dan de andere opname van Sloterdijk. Het ritme en de lijnwerking zijn erg fraai, en het verdwijnpunt ligt op een mooie plek. Door de ruiten heen kijk je naar buiten, wat het gebouw mooi in zijn omgeving plaatst. De kleuren werken ook heel aardig: het blauw van buiten en van de bogen benadrukt de lijnen van de compositie.
Qua vorm weer een prima foto. De gebouwen bieden een mooie doorkijk naar de lucht. Wel jammer dat de kleuren wat modderig zijn. Het geel is in werkelijkheid lichter en frisser dan op de foto. Het Photoshoppen had ook wat netter gemogen: nu is het wel heel duidelijk dat de lucht bewerkt is.
De kracht van deze foto zit hem in de kleurvlakken. De oranje en gele oppervlakken steken prachtig af tegen de blauwe lucht. Wat me na wat langer kijken erg irriteert, is dat er geen enkele lijn precies verticaal staat, zodat het gebouw iets naar rechts overhelt. Elke kleine afwijking is storend bij architectuurfotografie. Zet zoiets dus nog even recht bij het nabewerken!
Een heel dynamische plaat van deze twee Rotterdamse hoogbouwwerken. Ik denk wel dat het lekkerder zou zijn als er wat meer licht op de Red Apple zou vallen ... een iets ander tijdstip kiezen dus. Qua compositie mag er aan de onderkant iets meer ruimte. Neem de zwarte rand van het rechtergebouw als onderkant van het beeld. Zo wordt je aandacht nog meer naar de bovenkant getrokken.
Eén van de beste foto’s uit Henks hele portfolio! Het is een onderwerp dat veel minder voor de hand ligt. Buiten het feit dat Henk dit heel erg goed gezien heeft, krijg ik echt het gevoel dat ik hier iets van de fotograaf in terug zie. Het is niet alleen een registratie van het gebouw; er zit gevoel in. De foto is niet enkel grafisch en mooi van tint, maar prikkelt ook mijn fantasie.
Bij deze foto is wederom meer van de fotograaf zelf te zien. Henk heeft oog voor detail en weet dit ook prachtig vast te leggen. Qua vlakverdeling is een heel goede keus gemaakt. Door de compositie bestaat de foto uit bijna alleen maar driehoeken. Eén kritiekpuntje: ik had de schaduw van het rechterluikje graag volledig in beeld gezien. Door een klein stapje achteruit kun je de hele schaduw laten zien, en toch de lijn van het lichtgele vlak in de hoek laten uitkomen.
Bij deze mogen de kleuren iets frisser, zeker in vergelijking met de rest van Henks portfolio. Ook zie je op sommige plaatsen nog een beetje vertekening: iets waar bijna elke lens last van heeft. Dit kan via nabewerking rechtgetrokken worden. Al is je waterpas nog zo goed, controleer altijd in Photoshop of recht ook echt recht is. Nu staat de middelste stijl net niet loodrecht. Verder een prachtige plaat trouwens, die goed het karakter van de ruimte vastlegt.
Echt weer eentje die in dit portfolio past! Een mooi werk van deze architect, dat Henk uitstekend vastgelegd heeft. Op de compositie heb ik niets aan te merken. Het zou voor de hand liggen om een symmetrische foto van dit onderwerp te maken. Ik vind het fijn dat Henk dat juist níet gedaan heeft.
De mening van Ronald
Ik ben zeer positief verrast door de kwaliteit van dit portfolio! Ik heb wel eens een wedstrijd architectuurfotografie gejureerd, en daarbij waren de meeste inzendingen van minder niveau. Het portfolio van Henk is erg uitgebreid en bevat afwisselende architectuurfoto’s. Hij is duidelijk serieus met architectuurfotografie bezig en heeft zich in dit onderwerp gespecialiseerd.
Grafisch zijn het stuk voor stuk heel sterke beelden. Je kunt zien dat Henk de regels kent die bij architectuurfotografie horen, en dat hij deze goed kan toepassen. Hij kijkt goed naar de gebouwen, en ziet de kleine details daarbij niet over het hoofd. Hij maakt composities die de gebouwen een eigen karakter geven.
Een aantal foto’s springt er bovenuit: namelijk degene waarin het gevoel van de fotograaf tot uitdrukking komt. Bij een goede architectuurfoto geef je niet alleen weer wat de architect gemaakt heeft, maar stop je er als fotograaf iets extra’s in. Dat doet Henk bij sommige foto’s erg goed, maar nog niet bij allemaal.
Wat zou je Henk willen meegeven?
Het portfolio van Henk is zo uitgebreid dat je vaak dezelfde soort foto’s ziet langskomen. Maak voor je portfolio een strengere selectie, en kies wat je wel en niet aan het publiek laat zien. Met andere woorden: kijk zeer kritisch naar je eigen werk.
In het portfolio van Henk zitten veel foto’s waarin details en lijnen een grote rol spelen. Daar is niets mis mee - het zijn prachtige foto’s - maar ik sprak daarnet al over gevoel. Bij sommige foto’s zie ik dit terug, maar nog niet bij allemaal. Als je iets over de betreffende architect weet, kun je meer gevoel in je architectuurfoto’s leggen. Op websites van architecten staat vaak waarom de ontwerper bepaalde keuzes gemaakt heeft. Met die kennis in het achterhoofd krijg je een andere visie op het gebouw, en zul je het vanzelf ook anders vastleggen.
Tot slot nog één advies: let goed op de verticalen en rechte lijnen! Opdrachtgevers en architecten zijn erg gevoelig op dat punt. Als een verticale lijn net niet verticaal in beeld staat, kan het lijken alsof het gebouw omvalt. Check dit dus altijd even in een fotobewerkingsprogramma.
De reactie van Henk
Ik ben heel blij met het commentaar: je bent immers nooit te oud om te leren! Ik ben het op alle punten volledig met Ronald eens. Veel dingen die hij noemt, doe ik al wel, maar dat zie je kennelijk nog niet direct in mijn foto’s terug. Ik zoek bijvoorbeeld altijd informatie over de architect en het gebouw op voordat ik ga fotograferen. Zo weet je vanuit welke achtergrond het gebouw ontworpen is.
Ook bewerk ik mijn foto’s altijd met Photoshop. Bij het bewerken kijk ik steevast of rechte lijnen wel echt recht lopen. Ik ga hier nog meer aandacht aan besteden, want kennelijk gaat dit nog niet altijd goed.
Zoals Ronald al zegt, is kritisch kijken naar je eigen foto’s erg belangrijk. Alleen mijn beste foto’s plaats ik online op Zoom.nl en in beeldbanken in binnen- en buitenland. Het lijkt wellicht erg veel - er staan nu zo’n 900 foto’s op Zoom.nl -, maar daar zit ook vierenhalf jaar aan werk in.
Praktijktips
Voorbereiden
Een goede voorbereiding is het halve werk, zeker bij architectuurfotografie. Ga van tevoren naar de locatie om te kijken wat je precies wilt fotograferen en waar het licht vandaan komt. Als je een kompas meeneemt, leer je waar de zon zich bevindt en rond welke tijd het gebouw het mooist in het licht staat. Neem wanneer je de foto’s gaat maken altijd een statief en een waterpas mee.
Je kunt telkens nieuwe locaties zoeken om te fotograferen, maar bezoek ook eens een locatie meerdere keren. De tweede en derde keer maak je minder voor de hand liggende foto’s dan wanneer je voor het eerst oog in oog met een gebouw staat. Ook is het licht telkens weer anders, waardoor je met elke situatie leert omgaan.
Bij architectuurfotografie gaat het erom dat het beeld zo krachtig mogelijk overkomt. De foto’s worden dan ook altijd nabewerkt. Controleer eerst of horizontale en verticale lijnen ook echt recht staan. Geef vervolgens de foto meer contrast en kleur, en corrigeer foutjes van de lens zoals vignettering en vertekening. Ook vlekken op muren en in tapijten kun je achteraf weghalen. Is het echt stoffig, dan kun je beter even vegen voordat je gaat fotograferen: anders moet je iedere foto apart bewerken.
Laat je inspireren door de professionals uit het vakgebied. Ga naar tentoonstellingen en kijk in tijdschriften, boeken en op websites. Op welke manieren leggen profs een gebouw vast? Door veel te kijken naar goede voorbeelden, word je zelf creatiever. Je leert hoe je je kunt onderscheiden van de massa.
Permalink