Meld je gratis aan
Expertcursus: HDR

30 maart 2010, 10:05

HDR spreekt veel fotografen aan. In eerste instantie worden ze aangetrokken door de bijzondere - zij het soms wat doorgeschoten - nabewerking, later schakelen ze vaak terug naar een meer natuurlijke uitstraling. Zo benader je met deze speciale techniek het contrastoverbruggend vermogen van het menselijk oog.

HDR staat voor High Dynamic Range (letterlijk vertaald: hoog dynamisch bereik). Elke camerasensor heeft namelijk een beperkt dynamisch bereik, kleiner dan dat van het menselijk oog. Het dynamisch bereik is het gebied tussen licht en donker dat kan worden weergegeven. Wat daarbuiten valt, wordt wit respectievelijk zwart zonder enige doortekening. Hoe groter het dynamisch bereik van je sensor, hoe groter het contrast dat je kunt vastleggen in één opname.

Deze HDR-foto van het Olympisch stadion in Berlijn laat zien dat je enorme contrastverschillen kunt overbruggen. De doortekening in zowel de donkere stoeltjes als de lucht boven het stadion valt zonder HDR niet zomaar in één foto te vangen. (Foto: Donkie-chot)

Voor een praktisch voorbeeld hoef je niet ver te zoeken. Ga op een zonnige dag in je woonkamer staan en maak een overzichtsfoto waarbij je ook een raam mee fotografeert. Je zult dan moeten kiezen. Je kunt het interieur goed belichten, maar dan zal er buiten niets meer te zien zijn. Het raam is immers veel lichter dan de rest, wat voor een enorme overbelichting zorgt. Stem je lichtmeting en belichting af op het buitenlicht, dan kun je genieten van het uitzicht door je woonkamerraam. Maar het interieur is onderbelicht en dus veel te donker. Met de gulden middenweg schiet je in zo'n geval weinig op. Als je een belichting ergens halverwege instelt, is het binnen net te donker en buiten net te licht.

Je hebt nu drie foto's waarbij eigenlijk telkens maar een deel van het beeld goed belicht is. Bekijk je alle drie de foto's los, dan zijn ze stuk voor stuk de moeite van het bewaren niet waard. Eigenlijk zou je al die foto's moeten combineren. Dat is dan ook precies wat je doet bij een HDR-foto: je combineert verschillende belichtingen van hetzelfde onderwerp en verhoogt zo het dynamisch bereik van de foto. Dichtgelopen schaduwen en uitgebeten hoge lichten verdwijnen doorgaans als sneeuw voor de zon. Voor dat samenvoegen gebruik je jouw computer en speciale software.

Een HDR-foto kan er ook uitizen alsof het een met een 3D-programma gegenereerde tekening betreft. Dit palmenstrand lijkt echt een soort diepte te bevatten, die je in de originele foto niet kunt terugvinden. (Foto: wavedude)

« vorige 1 2 3 4 5 volgende »

Reacties (12)

Om te kunnen reageren, moet je ingelogd zijn

 
chrisjuh op 3 december 2012 om 22:00

Mooi om te lezen een goede uitleg

dekok op 13 oktober 2010 om 22:06

Zit in photoshop Elements 8 ,ook een HDR tool om foto's tebewerken.En zo ja hoe heet het dan in elements.Al vast bedankt.Gr van Patrick

fpetry op 21 mei 2010 om 13:47

Super uitgelegd, ik ben al jaren bezig met HDR. Op het moment staat het een beetje op een laag pitje omdat macro nu even mijn aandacht trekt. Maar als de beestjes weer in hun schulp zijn gekropen ga ik snel weer verder met deze techniek.
gr. Frans Petrij

martijnhollestelle op 12 april 2010 om 17:51

Natuurlijk is HDR een goede manier om voor een giga contrast te krijgen maar over het algemeen vind ik het 9 van de 10 keer 'overdone'.
Ik heb sinds kort Lee ND-grad filters gekocht en dat werkt echt tien keer beter. Ook kun je binnen met je flitser nog gigantisch veel aan bereik krijgen en het enige wat je dat kost is misschien een keertje je batterijen opladen.

Waar ik dan veel positiever tegenover sta is exposure-blenden. Het vergt een beetje werk maar het resultaat mag er zijn èn vaak ziet het er veel natuurlijker uit dan HDR.
Nu is HDR een kwestie van smaak. Sommige mensen kunnen dat 'spook-achtige' effect mooi vinden maar ik ben van mening dat je een mooie foto maakt met een fototoestel.

Mijn ervaring is dat HDR te vaak gebruikt wordt om van een matige foto een beetje een ok foto wordt gemaakt met een 'vaag' effect. Soms kàn het werken (die foto van dat bos is inderdaad een goed voorbeeld, zo kan ik er nog een paar geven) maar je moet wel weer achter die computer kruipen en een half uurtje gaan 'tone-mappen'.

Ga vooral met deze expertcursus aan de slag. Ik wilde gewoon even mijn ongezoute mening geven over HDR (en daarbij de grote hoeveelheid aandacht dit krijgt in de huidige fototijdschriften).
En onthoud...HDR is ook niet alles!

alphahonderd op 11 april 2010 om 08:14

ben al even aan het oefenen met hdr foto,s in kleur en zwart wit, ik baal er alleen van dat je geen gratis programma,tje hebt waar je geen reclame tekst in je foto geperst krijgt...

ik vroeg me af of hdr ook met een ir filter te combineren is?

groetjes en geniet van het mooie lente weer weer.......

fpetry op 21 mei 2010 om 13:44

Stuur me even een mailtje .. je snapt hem wel..
gr. Frans (f.petry@home.nl)

handgr01 op 5 april 2010 om 12:49

top dit!! Ik wil hier zeker wat mee gaan doen, deze workshop zal mij zeker helpen, thanks!!

gr. Rob

tomklerks op 3 april 2010 om 09:50

Worden nu alle tutorials uit het blad ook hier behandeld?? Tijd om mijn abbo op te zeggen volgens mij.

ekstazie op 6 april 2010 om 16:47

ben ik het mee eens, ben juist lid geworden om dit soort dingen te lezen en krijg je ze hier ook te zien.

gr. Jan-Willem

erik wieringh op 3 mei 2010 om 21:55

1 ding scheelt......je hoeft hier niet te kijken....

morani op 31 maart 2010 om 13:46

HDR is en blijft een mooie manier van je hobby uitoefenen.
Geweldige resultaten zijn er te behalen, super uitleg.
Ga er zeker meer mee doen dan, wil er veel van leren.

Grtzzz Ton

evh-fotografie op 31 maart 2010 om 06:10

Een mooie en heldere uitleg over HDR techniek.
Een ander goed boek over HDR is die van Micheal Freeman, zeer helder en duidelijk uitgelegd bijvoorbeeld hoe zo'n HDR programma werkt.
Gr Eric