Meld je gratis aan
Onweer fotograferen - de beste camera-instellingen © artikel, bliksem, fotografie

8 augustus 2018, 20:00

Augustus is de maand van de vele onweersbuien, wat niet door iedereen altijd even leuk wordt gevonden. Maar, voor fotografen is het een mooie kans om een prachtig natuurspektakel vast te leggen! Welke instellingen kun je het beste gebruiken bij het fotograferen van onweer? We geven je een paar tips.

Sluitertijd

Onweer vastleggen lijkt misschien lastig op het eerste gezicht, maar eigenlijk is het vrij simpel. De truc bij het fotograferen van bliksem is het gebruiken van een lange sluitertijd. Sluitertijd is de tijd dat de sluiter van de camera open staat, waardoor er licht op de sensor kan vallen. Hoe langer de sluitertijd, hoe meer licht er kan vallen op de sensor en hoe lichter je foto dus zal zijn. Door de sluitertijd op bijvoorbeeld 30 of 60 seconden te zetten, worden alle bliksemflitsen die binnen die tijd plaatsvinden vastgelegd. Hoe lang de sluitertijd precies moet zijn bij het fotograferen van bliksem, kan per keer erg verschillen. Vaak is een sluitertijd van 20 à 30 seconden prima om mee te beginnen. Is de eerste foto te donker of te licht? Dan kun je de sluitertijd aanpassen naar wens. Bij heftige onweersbuien met veel lichtflitsen achter elkaar, is het vaak nog wel te doen om een wat kortere sluitertijd te gebruiken. Dit komt doordat er in een korte tijd veel licht op de sensor kan vallen, waardoor je foto's dus goed belicht zullen zijn. Vinden de lichtflitsen minder snel na elkaar plaats, dan is het beter om gebruik te maken van een lange sluitertijd.


Peacefull

Diafragma

Wanneer je bliksem gaat fotograferen is het belangrijk dat je een diafragma gebruikt die niet te ver open staat. Doordat je vaak gebruik maakt van een lange sluitertijd, zal je foto overbelicht worden als je je diafragma te ver of helemaal open zet. Vaak is je foto al goed belicht door de lange sluitertijd, waardoor je je diafragma beter wat dichter kunt houden. Ook hierbij geldt weer dat het van de situatie afhangt welk diafragma je precies moet gebruiken, maar een diafragma van f/8-f/11 is een goed vertrekpunt. Dit diafragma geeft voldoende scherptediepte, wat betekent dat de foto van voor tot achter scherp zal zijn. Gebruik je een diafragma die te weinig scherptediepte geeft, dan bestaat er de kans dat je bliksem in de foto onscherp is. Als je foto echt nog te donker is bij de gekozen sluitertijd, dan is een lager f-getal gebruiken natuurlijk nooit verkeerd, maar houdt er wel rekening mee dat de foto dan niet altijd even scherp kan zijn.


Thijsdegroot

ISO-waarde

Om de kwaliteit van je foto zo hoog mogelijk te houden, is het slim om een zo laag mogelijke ISO-waarde te gebruiken. Als je gebruik maakt van een hoge ISO-waarde, dan kan er al snel veel ruis te zien zijn in je beelden, wat natuurlijk zonde is. Pas ook de ISO-waarde weer aan naar de situatie; soms zal je er niet aan kunnen ontkomen om de ISO-waarde wat omhoog te zetten. Wanneer er te weinig omgevingslicht aanwezig is, dan is het slim om toch de waarde wat te verhogen, zodat je foto's nog wel goed belicht worden. Houd rekening met omliggende gebouwen en lantaarns waar licht vanaf kan komen. Deze lichtbronnen dragen vaak meer bij dan je denkt, waardoor je ISO weer omlaag kan. Het voordeel van het gebruiken van een lage ISO-waarde is, dat je de sluitertijd ook weer langer kunt zetten, zonder dat je foto's overbelicht worden. Start in ieder geval met een ISO-waarde van 100 en verhoog dit eventueel als je foto's te donker blijven.


Caveraver

Het hangt dus erg af van de situatie welke instellingen je moet gebruiken. Je zult tijdens het fotograferen steeds weer de instellingen moeten aanpassen, net zo lang tot je de juist gevonden hebt. Het kost soms enige tijd om alles goed in te stellen, maar uiteindelijk levert het dan wel het gewenste resultaat op. Wil je meer weten over belichting en de belichtingsdriehoek in het algemeen? Je leest er hier meer over.

Een statief tegen bewegingsonscherpte

Door de lange sluitertijd die je gebruik bij het fotograferen van bliksem, lukt het vaak niet om het natuurspektakel vanuit de hand vast te leggen. Dit komt doordat foto's onscherp worden als je camera wordt blootgesteld aan trillingen tijdens een lange sluitertijd. Zelf de kleinste trillingen kunnen al bewegingsonscherpte veroorzaken. Om dit te voorkomen is het dus verstandig om je camera op een statief te plaatsen of op een constructie waar je camera stevig kan liggen. Als je je camera op een stabiele ondergrond plaatst, dan wordt het weinig tot niet blootgesteld aan trillingen. Wil je ervan verzekerd zijn dat je camera geen trillingen voelt tijdens het fotograferen? Zet je camera dan op zelfontspanner. Zelfs bij het indrukken van de sluiterknop kunnen er trillingen ontstaan. Wanneer je je camera dus laat aftellen voordat de foto wordt gemaakt, zal dit niet het geval zijn. Neem het zekere voor het onzekere; het is namelijk zonde als de perfecte bliksemfoto toch niet zo perfect blijkt te zijn, omdat er bewegingsonscherpte in zit.


Gerhardvanderwiel

Gebruik een grijsfilter

Niet alleen 's nachts, maar overdag kunnen er ook onweersbuien voorkomen. Voor het fotograferen van bliksem bij daglicht zijn er weer hele andere instellingen nodig dan wanneer je het in de nacht fotografeert. Overdag bliksem fotograferen is dan ook een stuk lastiger. Je kunt overdag helaas geen gebruik maken van een lange sluitertijd, omdat anders al je beelden overbelicht zullen zijn. Overdag valt er veel meer licht op de sensor dan 's nachts en dit is al snel te veel. Om toch gebruik te maken van een lange sluitertijd, kun je een grijsfilter (ook wel nd-filter genoemd) plaatsen over je lens. Zie de filters als een soort zonnebril over je lens; alles wordt wat donkerder, waardoor je de sluitertijd dus langer kunt zetten. Welke grijsfilter je precies nodig hebt, hangt af van de filtermaat van de lens die je gebruikt. Meer weten of grijsfilters? Je leest het hier.


MartijnvanSabben

Groothoeklens

Een extra tip die weinig invloed heeft op de instellingen: gebruik een groothoeklens voor het fotograferen van bliksem. Het is altijd een raadsel waar en wanneer bliksem in gaat slaan. Wil je je kansen vergroten, dan is het slim om met een groothoeklens te fotograferen. Een groothoeklens heeft, zoals de naam al zegt, een grote hoek, waardoor je dus veel meer van de omgeving kunt vastleggen dan met een gewone (zoom)lens. Het beste is om te fotograferen met een lens met een brandpuntsafstand van 20mm of minder. Hierdoor vang je een breed gedeelte van het landschap en weet je vrijwel zeker dat de flits binnen je kader valt. Uiteraard is het gebruiken van een groothoeklens geen vereiste voor onweerfotografie. Het ligt er maar net aan hoe ver de bliksem van je vandaan is en wat de situatie is, maar het kan wel helpen om je kans op een geslaagde foto net iets meer te vergroten.


Gertjanketel

Veiligheid boven alles

Met alleen de juiste instellingen ben je er helaas nog niet bij bliksemfotografie. Een beetje geluk is vaak ook nodig. Ook vraagt het redelijk veel geduld voordat je foto uiteindelijk zal lukken en je zult snel moeten reageren om situaties. Uiteindelijk is het natuurlijk super als het is gelukt om een geslaagd beeld te krijgen, maar houdt er wel rekening mee dat bliksem naast mooi, ook gevaarlijk kan zijn. Houd alles dus veilig door vanuit een gebouw of auto te fotograferen. Ga zeker niet met je apparatuur onder een boom of in een open veld staan. Vaak gaat onweer gepaard met veel regen, dus let er goed op dat je apparatuur niet al te nat wordt tijdens het fotograferen. Bereid je dus goed voor op het eventuele noodweer door je apparatuur en natuurlijk jezelf goed te beschermen.

Inspiratie opdoen voor het fotograferen van bliksem? Bekijk prachtige onweerfoto's in deze collectie.

Reacties (2)

Om te kunnen reageren, moet je ingelogd zijn

 
Ishe op 9 augustus 2018 om 10:36

Bedankt voor de ontzettend handige tips.Zat nl te twijfelen wat voor iso en diafragma te hanteren bij langere sluitertijden

peacefull op 8 augustus 2018 om 21:27

Leuk dat mijn foto weer gebruikt wordt, bedankt redactie....en dat stukje over sluitertijd is precies wat ik ook doe, zet hem open en afhankelijk van hoeveel flitsen er zijn geweest sluit ik hem weer en dat is dan gewoon uitproberen en onder tussen dat tie open staat kan je ff een koud biertje halen ....en dat stukje van overdag met die grijsfilters ga ik ook proberen.
Gr Johan