Upload jouw foto's
In the picture: Leon Baas

29 maart 2010, 09:38

Diverse macrofoto's van Leon Baas verschenen al in tijdschriften. Verder werd hij door Canon benaderd om een abstract beeld te maken van een huishoudelijk artikel voor in een brochure, ook al is dat niet echt zijn stiel. Onlangs nog werkte hij mee aan een boek over macrofotografie. Ondanks alle drukte maakt hij voor Zoom.nl even tijd.

Even voorstellen

Leon Baas kwam 34 jaar geleden ter wereld in Papendrecht. Als kind kreeg hij al een camera in handen, waar hij wat mee speelde. Toch boeide fotografie hem niet direct. Hij ging studeren en werkte in de metaalbewerking tot zijn diensttijd aanbrak. Na deze geweldige én leerzame periode ging hij in de machinehandel van zijn vader aan de slag. Pas negen jaar geleden werd fotografie een serieuze hobby. Nu is hij er bijna dagelijks mee in de weer, met een steeds grotere bekendheid als resultaat.
leon-baas.zoom.nl
ww.bb-fotografie.nl

Leon Baas komt uit een gezellig gezin met drie zussen en een broer. Thuis waren ze niet zo bezig met fotografie. Toch zijn Leon en zijn broer Peter nu fervente fotografen. Samen hebben ze een website, www.bb-fotografie.nl, waarop hun werk te bewonderen is. Terwijl Peter zo ongeveer in iedere tak van fotografie actief is, richt Leon zich op de insecten. Inmiddels heeft hij daar zijn eigen stijl in gevonden.

Hoe heb je deze eigen stijl ontwikkeld?

Ik vind het erg leuk om te horen dat ik een eigen stijl heb! Dat is iets waar ik altijd naar gestreefd heb. Ik fotografeer nu ongeveer negen jaar serieus, en heb minstens vier jaar geëxperimenteerd om tot dit resultaat te komen. Ik probeer echt mijn eigen ding te doen en me daarin te ontwikkelen. Vaak willen mensen een bepaalde voorbeeldfotograaf evenaren of overtreffen. Ik wil dat niet: ik wil een éigen stijl, niet die van iemand anders. Het is een groot compliment als iemand zegt: toen ik deze foto zag, wist ik gelijk dat hij van jou was. Dat is toch veel leuker dan dat je hoort: tjee, het lijkt wel een foto van die of die bekende fotograaf!


De kleuren in mijn foto's krijg ik door een gekleurd filter voor een losse filter te plaatsen.

Kijk je dan niet naar anderen?

Jawel, maar ik probeer ze niet na te apen. De inspiratie voor mijn stijl komt uit mezelf. Die stijl is ontstaan toen ik voor het eerst een insect in tegenlicht fotografeerde. Ik was zo blij met het resultaat dat ik me ging verdiepen in belichting en composities. Mijn doel: iets bijzonders te maken, iets wat anderen niet deden. Door de lat voor mezelf heel hoog te leggen, heb ik uiteindelijk kunnen bereiken wat ik wilde: een geheel eigen stijl. Robbin Reumer heeft me trouwens wel geholpen met zijn commentaar!

Hoe heb je leren fotograferen?

Op jonge leeftijd had ik een heel ouderwets cameraatje. Ik was toen nog niet echt serieus bezig; dat kwam pas nadat ik een oude Ricoh in handen kreeg. Het was erg moeilijk om hiermee te fotograferen. Scherpstellen alleen al was een sport, en ook lichtmeten moest handmatig. De lenzen die bij die camera hoorden, gebruik ik nu nog trouwens, met een adapterring. Door die camera heb ik wel echt leren fotograferen! Ik vind dat er nu veel mensen zijn die zomaar wat klikken, zonder echt te weten wat ze doen.

Ben jij iemand die zegt: vroeger was alles beter?

Nee, gewoonlijk niet. Maar ik vind wel dat digitale fotografie ons lui gemaakt heeft. Iedereen kan fotograferen, zonder ook maar iets van fotografie af te weten. Daar kan ik me aan ergeren, want ik vind fotografie iets om serieus mee bezig te zijn. Ik heb zelf geen opleidingen of cursussen gevolgd, maar ik heb wel enorm veel boeken over fotografie gelezen. Met name oude fotoboeken, daar staan tips in die je tegenwoordig nergens meer vindt. Er werd veel meer op de creativiteit ingegaan. Bijvoorbeeld hoe je zelf praktische hulpmiddelen maakt, of welke kleurfilters elkaar opheffen. Aan zulke informatie heb ik heel veel gehad.


Op het schermpje van mijn camera check ik of de houding van het insect bijzonder is.

Zou je terug willen naar analoog?

Zeker niet! De digitale fotografie heeft me gebracht waar ik nu ben. Het heeft me succes opgeleverd, en velen met mij. Maar ik zou willen dat mensen met dezelfde bezieling fotografeerden als vroeger. Alles in het werk stellen om dé foto te maken, en niet zomaar wat raak klikken. Maar terug naar het analoge tijdperk lijkt me niets. Eén van de heerlijke dingen aan digitale fotografie is dat je direct het resultaat ziet. Zodat je meteen kunt bepalen of je foto gelukt is, of dat je nog verder wilt 'zoeken' naar het juiste beeld.

Ben je een fotograaf die blijft 'doorklikken' ..?

Dat valt best mee. Goed is goed, vind ik. Ik maak van één situatie of dier maar zo'n tien foto's. Je kunt wel blijven doorklikken tot je kaartje vol is, maar wat schiet je daarmee op? Zodra ik een foto gemaakt heb, check ik drie dingen op het schermpje. Of de foto scherp is, of de houding van het insect bijzonder is, en of de compositie interessant is. Als dat allemaal het geval is, dan is het voor mij goed.

Is geen moeite je te veel voor een goede foto?

Ik doe wel veel voor één foto. Voordat ik het veld in ga, verdiep ik me eerst in het insect dat ik wil fotograferen. Dat wil natuurlijk niet zeggen dat ik een mooie toevalstreffer achteloos voorbijloop. Maar de kans van slagen is groter als ik het dier 'ken'. Een goede voorbereiding is het halve werk, zelfs meer dan dat. Door onderzoek weet je waar je bepaalde soorten insecten kunt vinden en wat hun leefgewoontes zijn. Je kunt voorspellen wat ze gaan doen.


Voordat ik het veld inga, verdiep ik me eerst in het insect dat ik wil fotograferen.

Hoe voorspel je dat dan?

Na verloop van tijd weet je wanneer een insect wegvliegt. Een lieveheersbeestje begint eerst onrustig op een heel klein oppervlak heen en weer te lopen. Snuitkevers beginnen van tevoren met hun pootjes te trappelen. Als je dit soort dingen weet, lijkt het eigenlijk net vissen: wachten tot je beet hebt!

Hoe bereik je die aparte sfeer?

Vooraf bepaal ik wat voor verlichting ik ga toepassen. Als ik tegenlichtopnamen wil maken, neem ik een andere uitrusting mee dan op een dag dat frisse foto's op mijn verlanglijstje staan. Bij de opname maak ik gebruik van flitsers met filters plus bolle en holle reflectieschermen. De kleuren in mijn foto's krijg ik door een gekleurd filter voor een losse flitser te plaatsen. Deze flitser richt ik alleen op de achtergrond. Het insect probeer ik zo natuurlijk mogelijk te verlichten met een tweede flitser en een invulflits. Als kleurfilters gebruik ik trouwens doodgewone doorgeknipte ballonnen. Voor macrofotografie werkt dat prima, en zo heb je snel alle kleuren bij de hand.

Een hoop werk tijdens het fotograferen dus ... Bewerk je ook nog na?

Ik verscherp wel iets, ik maak de achtergrond af en toe wat waziger en ik pas soms de niveaus aan. Maar in tegenstelling tot wat velen denken, ben ik geen Photoshopper. Door mijn technieken bewerk ik het beeld al tijdens de opname. Dat vind ik spannender dan achteraf allerlei effecten toe te passen.

Waarom eigenlijk macrofotografie?

Ik had altijd al belangstelling voor insecten, en na de aanschaf van een macrolens is die interesse alleen maar groter geworden. Er ging een apart wereldje voor me open. Je hoeft niet op safari in Afrika om een roofdier zijn prooi te zien verslinden. Ik heb twee jaar lang twee lijmspuiters in mijn huis gehad: een heel mooi spinnetje. Zo'n beestje benadert zijn slachtoffer in slow motion tot op een centimeter afstand. Daarna spuit hij twee lijmdraden in zigzaglijn over zijn slachtoffer, waardoor de prooi muurvast komt te zitten. Een fascinerend schouwspel!


Door onderzoek weet je wat de leefgewoonten zijn van een bepaald insect.

Heb je niet het idee dat je telkens dezelfde foto's maakt?

Nee hoor! Als je een beetje thuis bent in macrofotografie, dan zie je de verschillen echt wel. Voor een leek lijkt elk portret zomaar een portret. Dat geldt ook voor macrofotografie. Toch moet ik zeggen dat ook macrofotografie soms saai wordt. Ik heb er wel eens aan gedacht om het roer om te gooien. Maar ik vind het zonde om afstand te doen van wat ik tot nu toe bereikt heb. Toch fotografeer ik ook wel andere dingen, hoor. Op vakantie houd ik me bijvoorbeeld vrijwel niet met macrofotografie bezig. Gewoon vakantiekiekjes maken kan ik ook heerlijk vinden.

Gaat je camera overal mee naartoe?

In het verleden liet ik hem nog wel eens thuis. Daar heb ik van geleerd, want meestal gebeurden juist dán allerlei bijzondere dingen. Achteraf had ik dan spijt dat ik mijn camera niet bij me had. Nu gaat mijn camera dus trouw iedere dag mee. Mijn buren zullen zich vast wel eens afvragen waarom ik iedere dag loop te sjouwen met al mijn spullen ...

Zijn er ook momenten waarop je niet met fotografie bezig bent?

Natuurlijk: ik zie fotografie als hobby. Als iets voor naast mijn reguliere werk. Ik heb ook geen ambities of dromen om fulltime fotograaf te worden. Er is meer in het leven dan fotografie! Thuis wachten mijn vrouw en dochtertje op me. Mijn dochtertje van vijf denkt trouwens nu al met me mee. Laatst kwam ik thuis en stond ze me enthousiast op te wachten. 'Papa, kom snel!', riep ze: 'Er zit een heel erg mooi beestje in de tuin!' Geweldig toch, dat zo'n klein mensje dat al opmerkt ...


Als kleurfilters gebruik ik gewone doorgeknipte balonnen.

5 tips van Leon Baas

1. Durf te experimenteren en vorm je eigen stijl.
2. Fotografeer insecten op ooghoogte.
3. Benader een insect zo langzaam mogelijk. Een macro-objectief van 100 mm is geen overbodige luxe.
4. Lok insecten naar je tuin met vlinderkasten of insectenhotels.
5. Let op het weer. Na een regenbui hebben insecten een herstelperiode waarin ze trager zijn dan anders.

Reacties (2)

Om te kunnen reageren, moet je ingelogd zijn

 
robrob1955 op 27 augustus 2010 om 14:32

mooie macro maak je heb ook even op je site gekeken en zag daar een paar minuscule staan heb me rot gelachen bedankt

prelude op 29 april 2010 om 16:14

Je maakt prachtige foto's Leon.
Reina..