Upload jouw foto's
Fotodokter: Onweer © bliksem, Fotodokter, onweer, lightning trigger

8 mei 2014, 09:01

Maak jij wel eens een foto die volgens jou beter had gekund maar weet je niet hoe? Vandaag behandelt de Fotodokter de vraag van Angelique Crouwel over onweerfotografie.

De vraag

Het lukt mij niet om de bliksem goed op de foto te krijgen. Kun je me hierbij helpen? Alvast heel erg bedankt.

De behandeling van de fotodokter

Onweer fotograferen is een uitdaging. Het is spannend, je moet een veilige plek vinden met goed zicht op de lucht en bliksem en een goed kader kiezen, terwijl je niet weet waar de lichtflitsen zullen plaatsvinden. Je kunt onweer het beste in het donker fotograferen.

Voorbereiding

Allereerst is de voorbereiding van belang. Leer het weer via de buienrader kennen. Hoe ontwikkelt de onweersbui zich en in welke richting trekt hij? Ter plekke is het verstandig om de onweersbui te observeren om de juiste fotoplek te zoeken. Let hierbij op vanuit welke de richting de buien komen aandrijven, de soort regenbui en de windrichting. Zoek een luwe plek op waar je wel zicht hebt op de lichtflitsen. Denk aan je auto, een portiek, bushokje of viaduct. Natuurlijk kun je ook vanuit je huis (het liefst een overdekt balkon) fotograferen, maar hier is het zicht vaak minder goed. Dit is wel een goede locatie om de techniek te oefenen.


Ga opzoek naar een mooie locatie met zicht op bliksem (foto: chris-v-84)

Benodigdheden

Om bliksem in het donker te fotograferen heb je een spiegelreflexcamera met B-stand nodig. Qua objectief is het mooi om een vast brandpunt te gebruiken. Het geeft namelijk een scherper beeld dan een zoomlens. Een groothoeklens is handig om een grote beeldhoek vast te leggen. Dit vergroot niet alleen de kans om lichtflits in beeld te brengen, maar zorgt ook voor veel scherptediepte.

Draag warme kleding en goede wandelschoenen en vergeet je zaklamp niet. Zet je camera op een stevig statief of maak in je auto gebruik van een rijstzak. Je objectief moet brandschoon zijn, de felle bliksemflitsen laten namelijk elk vuiltje op de lens zien. Een zonnekap is handig om het eventuele regenwater tegen te gaan. Maak deze wel tussentijds droog. Haal eventuele filters van je objectieven om het risico van flares en halo's te verminderen.

Techniek

De Fotodokter legt de techniek uit om in het donker bliksem te fotograferen. Kies voor de M-stand en selecteer de B-stand (bulb). Bij bulb wordt de sluitertijd aangepast aan hoe lang je de sluiterknop indrukt. Uiteraard kun je het beste een draadontspanner of afstandsbediening gebruiken om eventuele bewegingsonscherpte van het indrukken van de ontspanknop ingedrukt te houden.

Zet de iso op een zo'n laag mogelijke stand, 100 of maximaal 200. Met de bulb-stand bepaal je zelf de sluitertijd. De juiste diafragma-instelling is afhankelijk van de weersomstandigheden. Vermijd een grote lensopening bij het diafragma. Door de felle flitsen kan je foto snel overbelicht worden. Vaak wordt een diafragma tussen de 8 en 16 gebruikt. Dit is een kwestie van zo'n 2 tot 3 testshots maken.

Het wordt aangeraden om slechts één bliksemschicht per foto vast te leggen om overbelichting te voorkomen. Breek de opname daarom na één bliksemontlading af. Ook de ontladingen buiten het fotokader hebben invloed op je belichting. Hoe meer ontladingen, ook buiten het fotokader, hoe korter de sluitertijd. Ga ook niet langer door dan 30 seconde.


Let op dat je foto niet overbelicht wordt bij meerdere bliksemontladingen (foto: carloketelslegers)

Een groothoekobjectief word aangeraden vanwege de grote beeldhoek. Zorg daarom voor een ruim kader om de lichtflits goed in beeld te brengen. Je kunt beter een te groot kader gebruiken en deze laten uitsnijden dan de flits missen door een te krappe kadrering. De flits krijg je scherp op de foto door de autofocus uit te schakelen en handmatig scherp te stellen op oneindig.

Bestandsformaat
Fotografeer het liefst in raw. Op deze manier kun je de foto achteraf nog bewerken. Denk hierbij aan de witbalans of kleuren aanpassen, een uitsnede maken of de algehele belichting verbeteren. Jpg heeft als voordeel dat je meer foto's kunt schieten.

Witbalans
De witbalans kun je beter handmatig instellen, bijvoorbeeld op bewolkt weer. Met raw kun je achteraf nog altijd de juiste kleuren krijgen. De juiste kleuren zijn in dit geval de juiste sfeer van je foto. Dit hoeft dus niet volledig te voldoen aan de werkelijkheid. De witbalans 'gloeilamp' levert bijvoorbeeld prachtige blauwe of paarse luchten op.


Stel de witbalans in voor mooi gekleurde luchten (foto: marcbroekmanphotography)

Lightning triggers

Een lightning trigger (of bliksemtrigger) reageert op snelle veranderingen van licht en is daarmee ideaal om bliksem te fotograferen. Bij iedere bliksemflits maakt de camera direct een foto. Zo'n trigger is vooral handig als je overdag wil fotograferen, want nu kun je de sluitertijd niet lang open laten staan als bij de nachtfoto's.

Zelf insturen?

Kleuren sprankelen te weinig, de belichting kan beter, de compositie strakker? Heb jij een foto die je wil verbeteren, maar je weet niet hoe? Stuur hem in en de Fotodokter legt de vinger op de zere plek, stelt een diagnose en geeft tips voor verbetering. Insturen kan via een mail naar redactie@zoom.nl. Stuur in de mail de link van de foto op Zoom.nl en stel je vraag aan de Fotodokter.

Reacties (9)

Om te kunnen reageren, moet je ingelogd zijn

 
Christiaano op 13 juni 2015 om 12:17

Ik ben ook al een tijdje bezig met o.a time-lapse en bliksem fotografie! Vraag me af hoe jullie fotograferen als het regent? Mijn camera word altijd zeiknat ook al heb ik hem binnen aan de passagiers kant van de auto staan. Tips of trucs?

Groetjes Christiaan.

FotoFanatic op 8 mei 2014 om 11:02

Misschien ook handig te vermelden dat het GEVAARLIJK is! De mooiste foto's maak je op de niet aan te raden plekken... hoger gelegen terrein of in een open veld... (Waar je bij onweer juist niet moet komen) Bij onweer is vaak ook de kans dat er zich randverschijnselen voor doen en die kunnen net zo gevaarlijk zijn.
Ikzelf fotografeer al sinds 2007 onweer en extreme weersituaties.. Genoeg enge dingen meegemaakt

Patrickdebie, Ik heb nooit mijn zoeker afgedekt. heb ook nog nooit last van een flare of iets dergelijks gehad.

patrickdebie op 8 mei 2014 om 11:12

Het hoeft ook niet te gebeuren, maar het gaat met name om licht wat naar binnen lekt (zie antwoord Matt-H-Imaging). Zeker als je de bulb mode gebruikt en lange sluitertijden hanteert is het aan te raden de zoeker af te schermen.

FotoFanatic op 8 mei 2014 om 11:43

bulben nooit.. lange sluitertijden.. ja!
nooit last gehad van lekkend licht..

heb het wel vaker gehoord hoor.. maar zelf nooit last van gehad..

patrickdebie op 8 mei 2014 om 21:49

Ik ben (nog) niet in het bezit van een lightning trigger zoals beschreven in het artikel, dus ik moet wel met bulb mode schieten. Dus ik probeer met deze truc zoveel mogelijk 'lek' licht te voorkomen.

patrickdebie op 8 mei 2014 om 10:01

Handige tips

Maar nog een kleine tip. Zorg dat er geen licht door je zoeker kan komen door deze af te sluiten. Hier heb je speciale kapjes voor, maar je kan ook met een klein balletje klei of iets dergelijks je zoeker afplakken.

Kisara op 8 mei 2014 om 10:52

Waar helpt dat voor je zoeker afsluiten?

Matt-H-Imaging op 8 mei 2014 om 11:01

Het licht dat door de zoeker naar binnen lekt is zichtbaar op je foto.

Dit is alleen van toepassing bij traditionele spiegelreflex camera's (analoog of digitaal), die met een optische zoeker zijn uitgerust. Bij camera's die een electronische zoeker (of zelfs helemaal geen zoeker) hoef je geen rekening te houden met dit verschijnsel.

Kisara op 8 mei 2014 om 11:02

Ja okay dat dacht ik dus al