Upload jouw foto's
3 uitdagingen met Nachtfotografie!

23 juni 2019, 13:39

Eigenlijk biedt de nacht veel meer mogelijkheden om te fotograferen dan het vaak harde licht overdag. Vooral 's zomers zou menig landschapsfotograaf eigenlijk liever 's nachts leven en overdag slapen. We leggen drie onderwerpen uit voor het fotograferen in het donker!

Maanfoto's

Een leuke uitdaging is het fotograferen van de maan. Vooral in combinatie met bepaalde landschappen kan dat voor unieke foto's zorgen. Denk aan een opkomende maan naast een kerkje of een close-up van de rode supermaan. Hier heb je uiteraard wel een wat langere lens voor nodig. Aan te raden is een telelens van bijvoorbeeld 150-600 mm. Een maanopkomst in de juiste verhouding met een voorgrondobject is nog een hele uitdaging. Daarbij zijn vooral de afstand en locatie van belang. Je wilt de maan zo groot mogelijk in je foto hebben, zonder al te veel in te zoomen op je onderwerp. Daarom moet je vaak kilometers van het object staan om de verhoudingen mooi in beeld te krijgen.

Zoals je www.suncalc.org hebt voor de zon, bestaat er www.mooncalc.org voor de maan.

Dit werkt in principe hetzelfde. Bedenk wel dat de opkomst van de maan per dag nogal verschilt. Het is dus niet zo dat hij elke dag ongeveer op het zelfde tijdstip opkomt. Met de smartphone app Photopills kun je op locatie met de AR-functie precies zien op welke plek de maan is en welke baan hij aflegt. Dit is cruciaal bij het plannen van een maanfoto naast een voorgrondobject. Als de voorgrond erg donker is, kun je deze bijlichten met bijvoorbeeld een goede led-zaklamp die in intensiteit te verstellen is. Zaklamp vergeten? Gebruik dan je telefoon.

Melkweg

Veel mensen hebben de Melkweg in Nederland nooit met het blote oog gezien, laat staan gefotografeerd. Maar het kan zeker. Het kost alleen wat moeite. Een aantal factoren moet optimaal zijn:
• het moet onbewolkt zijn;
• er mag geen maan in de lucht zijn (nieuwe maan is het best, maar door middel van plannen kan je ook kijken wanneer de maan niet aan de hemel staat);
• je moet op een plek staan met zo min mogelijk lichtvervuiling (Wadden, de Veluwe en op sommige plekken in Zeeland en aan de noordelijke kust);
• het juiste seizoen is belangrijk.

Probeer het melkwegstelsel als een compositie-element te gebruiken in je foto. De voorgrond is belangrijk bij een foto van de Melkweg. Dit kan een boom zijn, een mooi patroon op de grond of gewoon jezelf!

Andre van der Meulen, Dreetje.zoom.nl - Nikon D610 - ISO 3200 - F 2,8 - 25 SEC - 16 MM

Stand van de maan
Check voordat je aan de slag gaat eerst de maanfasen online of op je smartphone. Het makkelijkst is fotograferen met nieuwe maan: dan hoef je geen rekening te houden met de locatie van de maan. Kijk daarna op het weerbericht of het helder wordt 's nachts. Zoek een plek met zo min mogelijk lichtvervuiling. Hiervoor kun je de site www.lightpollutionmap.info gebruiken, een soort Google Maps voor lichtvervuiling.



Daarna is het belangrijk dat je weet waar de Melkweg ongeveer aan de hemel staat. Dit verschilt namelijk ook per dag. Dit kan je het beste bekijken met de planning-opties in Photopills. Ook de AR-functie van Photopills is erg handig om 's nachts de Melkweg te 'vinden' aan de hemel. Thuis kun je ook aan de gang met Stellarium, een gratis programma waarmee je precies kunt zien waar de Melkweg op welk moment staat. In de wintermaanden verdwijnt de 'core' (het mooiste gedeelte van de Melkweg) een paar maanden lang geheel onder de horizon. De winter is om die reden niet optimaal om de Melkweg te fotograferen.



Instellingen
In tegenstelling tot de meeste foto's vanaf statief, is het bij de Melkweg wel belangrijk de iso hoger te zetten. Dit omdat je geen extreem lange sluitertijden kunt gebruiken. Door de draaiing van de aarde bewegen de sterren, waarbij deze dus onscherp worden bij het gebruik van langere sluitertijden. Om dit te compenseren, schroef je de iso omhoog. Bij een groothoeklens met een maximaal diafragma van F 2,8 heb je een sluitertijd van ongeveer 20 seconden nodig. Zet je objectief vol open en de iso rond 1600-3200 in Nederland, omdat het hier nergens extreem donker is. In echt donkere gebieden zal je iso omhoog moeten naar 6400-12800, afhankelijk van je objectief.

Startrails

Melvin Jonker, Melvin-Jonker.zoom.nl - Sony Alpha 7 II - ISO 800 - F 4 - 30 SEC - 25 MM

Startrails (of sterrensporen) fotograferen 's nachts is een andere populaire bezigheid van landschapsfotografen. Het vergt veel geduld om je camera voor een langere tijd op één locatie te laten staan, waarbij de camera steeds foto's met langere sluitertijd maakt van de sterrenhemel. Door de draaiing van de aarde verplaatsen de sterren zich steeds, waardoor sporen ontstaan. Al deze sporen worden later in software samengevoegd tot één foto. Bij het fotograferen van star trails is het belangrijk om te weten hoe de sterren zich verplaatsen. Deze draaien allemaal rond de poolster. Voor een mooie cirkel in het midden van je foto is het belangrijk de poolster te lokaliseren en in het midden van je compositie te plaatsen.

Het moeilijkst bij startrailfoto's is de sterrensporen gebruiken als compositie-element in combinatie met een mooie voorgrond. De beste belichting krijg je bij halve maan of minder. Het landschap wordt dan nog redelijk door de maan, maar er zijn op de wat donkerdere plekken toch genoeg sterren te zien om de techniek uit te voeren.

Startrail plannen
Ook bij sterrensporen kun je de AR-functie van Photopills gebruiken om te weten hoe ze er op de foto uitzien. Daarvoor heeft Photopills een aparte startrails-functie in de planner waarop je ziet hoeveel foto's je moet maken en welke sluitertijd elke foto moet hebben voor een bepaald effect. Soms moet je je camera wel een paar uur laten staan voor het beste resultaat. Dit hangt ook af van de brandpuntsafstand van je objectief.

Dit artikel komt uit de volledige Cursus Landschapsfotografie in Zoom Academy. Hierin leer je niet alleen over het maken van de perfecte landschapsfoto, maar gaan we nog veel verder.
Zo leer je onder andere:


  • De ideale camera-instellingen om de mooiste landschapsfoto's te maken

  • Alles over compositieleer, standpunt en perspectief

  • Specifieke tips voor verschillende landschappen

  • De bewerking van een landschapsfoto, van begin tot eind in Lightroom & Photoshop

Bekijk hier de volledige Cursus Landschapsfotografie.

avatar

Word een betere fotograaf met de Zoom Academy! Jouw online fotografie cursussen, voor beginners en gevorderden. Leer betere foto's maken met deze tips en video's, speciaal gemaakt door Zoom.nl. Start nu al met de cursus lightroom, landschapsfotografie, macrofotografie, portretfotografie of reisfotografie.

Reacties

Om te kunnen reageren, moet je ingelogd zijn