Upload jouw foto's
Overbelichten of onderbelichten - welke methode werkt het beste? © IDG NL

3 augustus 2019, 09:02

Fotograferen met de juiste belichting kan soms een uitdaging zijn. Soms zul je moeten onder- of overbelichten om tot een goed resultaat te komen. Welke van de twee heeft de voorkeur?

Natuurlijk wil je eigenlijk helemaal niet onder- of overbelichten en gelijk een goede en gebalanceerde belichting gebruiken in je foto's, maar dat is helaas niet altijd mogelijk. Soms kom je in situaties terecht waarbij je met beperkte middelen toch een foto wilt maken, maar waarbij de omstandigheden niet ideaal zijn. Denk aan tegenlicht, weinig licht, veel contrast, of juist helemaal andersom. Ter plekke onder- of overbelichten kan dan een oplossing zijn.

Onder- of overbelichten is in alle fotografie-standen mogelijk. Als je semi-automatisch fotografeert kun je dit doen via de belichtingscompensatie-functie (+ / -) van je camera. Je camera meet dan het licht, maar via die knop kun je eenvoudig zorgen voor bijsturing van het systeem. Zo krijg je een donkerdere of juist lichtere foto. Bij volledig handmatige bediening van je camera kun je de belichting uiteraard zelf bepalen en dus onder- en overbelichten door voor andere instellingen te kiezen. Onderbelichten kun je bijvoorbeeld doen door te kiezen voor een kleiner diafragma, een lagere ISO-waarde of een kortere sluitertijd. Overbelichten werkt in dat geval precies andersom.

Onder- of over

Bij onderbelichting is de foto in feite te donker, maar weet je zeker dat geen enkel gedeelte van de foto te licht is en dus 'uitgebeten' delen bevat. Dit kan de oplossing zijn bij grote contrasten of als je bijvoorbeeld felle glimmers in reflecterende oppervlakken wilt voorkomen. Overbelichten is precies andersom, want de foto is dan in feite te licht. Zo weet je zeker dat geen enkel gedeelte van de foto dichtgelopen donkere delen bevat. Overbelichten kan handig zijn als je in erg donkere ruimtes fotografeert, of in situaties waarin je oog in oog staat met grote donkere vlakken of ruimtes. Of bij sneeuw, want je camera weet daar vaak geen raad mee. Als je de camera zijn gang laat gaan wordt sneeuw al snel grijs en dat wil je niet. Daarom is het goed om één of twee stops over te belichten, waardoor de sneeuw alsnog wit wordt.



Als je onder- of overbelicht is het verstandig om daar gematigd gebruik van te maken, want het blijft natuurlijk altijd een compromis. In een ideale wereld zou het niet nodig moeten zijn, maar zoals iedereen weet is de praktijk vaak weerbarstig.

Ken je camera

Om een goede keuze te kunnen maken over onder- of overbelichten is het verstandig om je te verdiepen in de kwaliteiten van je camera. Veel moderne camera's hebben een groot dynamisch bereik, waardoor het geen enkel probleem is om onder- of overbelichting achteraf in de nabewerking te corrigeren. Toch zijn er grote verschillen tussen camera's te vinden. Sommigen bewaren veel details in de schaduwpartijen en anderen zijn weer beter in het veilig stellen van details in de hooglichten. Ook zijn er camera's die aan beide kanten van het spectrum uitstekende resultaten afleveren, waardoor je eigenlijk alle kanten op kunt.

Onderbelichten tegen highlights

Over het algemeen is wel te zeggen dat het vaak moeilijker is om de hooglichten te corrigeren. In schaduwpartijen - mits ze niet compleet dichtgelopen zijn - zit vaak meer 'marge'. Hooglichten zijn gevaarlijker, want voor je het weet is er geen informatie meer te vinden in de ruwe beeldinfo en zit je met 'lege' witte plekken in je foto's. Onderbelichten is daarom vaak de veiligere keuze. Bestudeer in ieder geval de mogelijkheden en kwaliteiten van je camera, want op die manier kun je het beste bepalen welke methode het beste bij jou en bij jouw camera past.

Reacties (2)

Om te kunnen reageren, moet je ingelogd zijn

 
p9 op 3 augustus 2019 om 11:49

De meeste ...onderbelicht ..