Upload jouw foto's
Voorkom deze veelgemaakte fouten met sluitertijd en diafragma

13 september 2019, 17:27

Iedere fotograaf maakt zo af en toe wel eens een foutje. Juist door het maken van deze fouten kun je veel leren en ervaring opdoen. Dit zijn een paar belangrijke veelgemaakte fouten met sluitertijd en diafragma om te voorkomen!

Te lange sluitertijd uit de hand

De verleiding is groot: bij weinig licht wil je niet je ISO omhoog schroeven vanwege de ruis die dat zou opleveren in de foto. Een oplossing lijkt dan een langere sluitertijd, maar vergis je niet in de bewegingsonscherpte die daarbij kan optreden als je uit de hand fotografeert. Op het kleine scherm van je camera is het soms moeilijk te zien, maar bij thuiskomst kom je erachter dat er bewegingsonscherpte in je foto's zit. Dat is echt zonde, want dat kan niet achteraf nog gecorrigeerd worden.

Zet als je uit de hand fotografeert altijd de ingebouwde beeldstabilisatie in je camera of objectief aan (als deze daarover beschikt) en wees alsnog voorzicht met langere sluitertijden. Maak ook altijd een 'veilige foto', waarbij de sluitertijd als vuistregel minstens overeenkomt met de brandpuntafstand van je objectief. Dus bij een 50MM minimaal een sluitertijd van 1/50 SEC of korter.

Vergis je ook niet in zeer snel bewegende onderwerpen overdag. Je hebt dan redelijke wat licht, maar door de snelle beweging van het onderwerp moet je toch een zeer korte sluitertijd hanteren. Bij een sportwedstrijd of rennende dieren is een sluitertijd van 1/1600 SEC geen overbodige luxe. Dat je hierdoor de ISO-waarde zelfs overdag moet opschroeven is dan ook heel normaal.

Liever toch een iets hogere ISO-waarde en kortere sluitertijd, dan minder ruis en bewegingsonscherpte door een te lange sluitertijd.

Lees hier meer over in Hoofdstuk 2: Camera-instellingen van het Zoom Academy Cursusboek Sluitertijd & Diafragma + online cursus.

Te open diafragma bij een portret

Ook dit is een verleidelijke valkuil: heb je een lens die op F1.4 kan fotograferen, dan wil je dat ook vaak. Het levert immers prachtige bokeh op en het presteert goed in het donker.

Maar kijk uit! Want bij een grote diafragma-opening creëer je ook een heel dun scherptegebied. De kans dat de ogen van een model perfect scherp zijn, wordt hierdoor steeds kleiner. Soms kan het daarom voorkomen dat alleen de neus van het model scherp is, en de ogen net onscherp. Veel fotografen draaien daarom het diafragma toch iets dicht, om geen groot risico te nemen. Ook deze fout kun je achteraf niet corrigeren. Daar moeten we natuurlijk wel bij vermelden dat een geslaagd portret bij F1.4 met zachte bokeh wel heel mooi kan zijn. Probeer het dus zeker, maar bekijk de foto's goed op de camera om te zien of de ogen echt scherp zijn. Als je het niet zeker weet, raden we aan om het diafragma toch iets dichter te draaien.

Fotografeer liever op F2.8 met scherpe ogen, dan op F1.4 met het scherptepunt nét op de verkeerde plek.

Lees hier meer over in Hoofdstuk 5: Scherptediepte in het Zoom Academy Cursusboek Sluitertijd & Diafragma + online cursus.


Foto: motionman

Beeldstabilisatie aan of uit?

Ook dit gaat nog weleens fout: als je vanaf een statief werkt, zet dan altijd de beeldstabilisatie uit, want anders probeert je lens of camera bewegingen tegen te gaan die er niet zijn. Ook dit levert onscherpe foto's op die niet gecorrigeerd kunnen worden.

De beeldstabilisatie in de camera kan heel handig zijn als je uit de hand fotografeert. Maar ben je veel aan het wisselen tussen statief en in de hand, dan kan het wel eens voorkomen dat je vergeet de stabilisatie uit te zetten. Zit er een ingebouwde beeldstabilisatie in de camera-body en in het objectief? Zet dan beide uit zodra je gaat fotograferen vanaf een statief.

Let dus op de beeldstabilisatie in het objectief en de body: zet deze uit als je op statief (of vaste ondergrond) werkt.

Lees hier meer over in Hoofdstuk 7: Techniek in het Zoom Academy Cursusboek Sluitertijd & Diafragma + Online Cursus.


Foto: HenriekeBoer

In de volautomatische stand fotograferen

Stel, je fotografeert bij weinig licht. Als je de camera alle instellingen automatisch laat bepalen, kiest hij al snel voor een zeer hoge ISO-waarde, korte sluitertijd en misschien zelfs een relatief klein diafragma om scherp te stellen. Dit levert foto's op met weinig details en veel ruis. Door zelf alle instellingen te bepalen, kun je meer experimenteren en uiteindelijk een beter resultaat krijgen.

Bijvoorbeeld: zet het diafragma zo ver mogelijk open (kijk uiteraard wel goed uit met scherpstellen, doe dit desnoods ook handmatig), beperk de ISO-waarde en speel met de sluitertijd. Maak meerdere opnames, waarbij je varieert in instellingen. Achteraf kies je dan de scherpste foto met de meeste details en het minste ruis in de nabewerking. Vermijd daarbij ook JPG als bestandsformaat en kies altijd voor RAW (of RAW + JPG) in de camera. Met het rawbestand kun je namelijk achteraf nog veel informatie terughalen in de foto en ruis handmatig in de nabewerking bestrijden.

Vermijd de volautomatische stand in moeilijke lichtomstandigheden. Door veel testfoto's te maken en te kijken hoever je de sluitertijd kunt rekken om toch nog scherpe beelden te krijgen, levert dit al gauw betere foto's op met meer details en minder ruis.

Lees hier meer over in Hoofdstuk 2: Camera-instellingen in het Zoom Academy Cursusboek Sluitertijd & Diafragma + Online Training.

Cursusboek Sluitertijd & Diafragma + Online Cursus

Met de bovenstaande tips kun je al een paar belangrijke valkuilen vermijden als het gaat om sluitertijd en diafragma, maar er zijn nog veel meer zaken om op te letten bij deze twee belangrijkste instellingen van je camera.

Wil je deze technieken volledig beheersen, ga dan verder met onze Cursusbundel Sluitertijd & Diafragma. Je krijgt dan een 180 pagina's tellend cursusboek thuisgestuurd én je kunt direct na je bestelling aan de slag met de online cursus vol video's en extra uitleg.



Update: De laatste exemplaren zijn alleen dit weekend nog met korting beschikbaar en OP=OP. Bekijk de aanbieding.

Reacties

Om te kunnen reageren, moet je ingelogd zijn