Upload jouw foto's
Zo red je een verkeerd belichte foto © IDG NL

15 november 2019, 16:38

Hoewel de moderne digitale camera boordevol geavanceerde technologie zit, gaat er ook nu tijdens het fotograferen nog weleens iets mis. Zo kunnen foto's te donker of juist te licht zijn geworden. Dergelijke foto's zijn gelukkig vaak nog wel te redden!

Belichtingsfouten

Een moderne digitale camera maakt in de automaatstand meestal prima belichte foto's, maar onfeilbaar is het ding ook niet. Soms zijn de omstandigheden zo dat de camera misleid wordt, en daardoor de verkeerde belichting kiest. Je foto's zijn dan vaak te donker (onderbelicht), maar ook te lichte foto's (overbelicht) komen wel voor.


Als je tijdens het fotograferen al ziet dat dit gebeurt, kan je natuurlijk ingrijpen door een belichtingscorrectie in te stellen. Maar niet iedere situatie kun je opnieuw fotograferen. Dat unieke moment duurt maar heel kort, en is voorbij voordat je een belichtingscorrectie hebt ingesteld en opnieuw schietklaar bent. Dan zit er niets anders op om thuis te proberen die onderbelichte of overbelichte foto te redden.

Bewerken in Photoshop

Als je in het raw-formaat gefotografeerd hebt, is het corrigeren van een onder- of overbelichte foto niet anders dan een normale raw-bewerking zou zijn. Je moet natuurlijk wat drastischer met het schuifje bij Belichting aan de slag, maar verder gaat alles precies hetzelfde als bij het bewerken van een correct belichte foto.

Is het een jpeg of tiff-bestand, dan wordt het anders en kun je beter naar Photoshop uitwijken. Daar heb je alsnog verrassende mogelijkheden met lagen. Dat gaan we je laten zien!


Photoshop is onderdeel van het Fotografielidmaatschap van Adobe.

Aanpassingslaag maken

We beginnen met een onderbelichte foto. Voeg een aanpassingslaag Niveaus toe, maar stel in eerste instantie helemaal niets in, zodat er ook geen enkele verandering plaatsvindt.

Zet nu de Overvloeimodus van deze laag op Bleken. Dit geeft hetzelfde effect als wanneer je een kopie van de foto zelf op Bleken zou zetten. Alle tinten 'bleken' de onderliggende foto uit: hoe lichter de tint hoe sterker het effect. Je ziet daarom meteen de hele foto lichter worden, alleen pikzwarte pixels blijven zwart.

Voeg een Niveaus aanpassingslaag toe, maar stel daarbij nog helemaal niets in.

Zet daarna de Overvloeimodus van de aanpassingslaag op 'Bleken'. Dit heldert de foto een flink stuk op.

Nu kunnen we met de schuifjes van Niveaus het resultaat nog gaan finetunen. Als de foto nog iets te donker is, dan verplaats je het middelste schuifje wat naar links. Worden de lichtste delen van de foto (zoals de lucht) nu iets te licht naar jouw smaak, dan kun je die weer wat donkerder maken door het rechter schuifje van Uitvoerniveaus naar links op te schuiven.


Zo kun je met deze twee schuifjes spelen tot je een mooie balans hebt gevonden tussen de verschillende delen van de foto.

Met het middelste schuifje van Niveaus maak je de foto nog wat lichter (of donkerder). Met het rechter Uitvoerniveaus schuifje kan je alleen de lichtste delen van de foto wat donkerder maken.

Alternatieve methode

Een alternatieve methode is om geen aanpassingslaag in overvloeimodus Bleken te gebruiken, maar de foto zelf daarvoor te nemen.

Maak een kopie van de foto in een nieuwe laag, en zet de overvloeimodus op Bleken. Kijk alleen naar die schaduwen. Als je nog meer verbetering nodig hebt, kopieer de laag dan nog een keer. Selecteer beide lagen en groepeer ze (sneltoets Ctrl+G of Cmd+G).


We gaan nu een selectie op helderheid maken, die we nodig hebben voor het
masker. Ga naar het paneel Kanalen en klik met de Ctrl-toets (voor Mac de Cmd-toets) ingedrukt op het RGB-kanaal. Dit laadt een selectie gebaseerd op de helderheden van het beeld. Ga terug naar het lagen-palet, selecteer de groep (dus niet één van de lagen) en druk nu op de knop Nieuw Laagmasker toevoegen terwijl je de Alt-toets ingedrukt houdt. Dit voegt een masker toe van de selectie, en de Alt-toets zorgt ervoor dat het de omgekeerde selectie is.


De foto zal nu waarschijnlijk al heel mooi in balans zijn. Als dat nog niet het geval is, kun je nu het masker bewerken. Het voordeel hierbij is dat je het masker niet alleen globaal kunt bewerken, maar ook plaatselijk. Je kunt op deze manier dus ook alleen bepaalde stukjes in de foto lichter of donkerder maken.

Je kunt ook een of twee kopieën van de foto maken in een nieuwe laag en die lagen op 'Bleken' zetten. Vervolgens groepeer je ze en maak je een masker voor die groep.

Aanpassingslaag op groep

In dit voorbeeld leveren de twee lagen met het helderheidsmasker een mooi laag contrast op, maar is het geheel nog wel wat te donker. Dat kunnen we oplossen door het masker zelf te bewerken, maar wat ook heel handig en snel gaat, is het volgende. Klap de lagengroep even dicht, voeg een nieuwe aanpassingslaag Helderheid/Contrast toe. Die komt nu boven de groep te staan. Daarmee kun je de correcties naar smaak toevoegen.

Met een aanpassingslaag boven de groep kan je ook makkelijk en snel de laatste correcties doen.

Overbelicht

Overbelichte foto's zijn helaas veel moeilijker te corrigeren. Je kunt weer dezelfde techniek gebruiken met een aanpassingslaag Niveaus, maar een volledig wit uitgebeten lucht krijg je er niet mooi blauw mee. Je kunt die lucht wel donkerder maken, maar dan wordt het een grijs vlak zonder enige details. De informatie in die lucht is dus bij het fotograferen nooit vastgelegd, en is dus verloren gegaan.

Foto's zonder grote uitgebeten witte plekken zijn wel goed te corrigeren met deze methode. Het werkt dus op precies dezelfde manier als hiervoor omschreven, maar nu zet je de overvloeimodus op Vermenigvuldigen in plaats van op Bleken. Ook zul je de schuifjes meestal precies de andere kant op verplaatsen bij het finetunen van het beeld.

Een overbelichte foto kun je alleen corrigeren als er geen uitgebeten witte lucht is ontstaan. Dan kun je dezelfde technieken gebruiken, maar nu met de overvloeimodus op Vermenigvuldigen.

avatar

Dit artikel is onderdeel van een cursus uit Zoom Academy. Dé plek voor online fotografie cursussen, voor beginners en gevorderden. Leer betere foto's maken met deze uitgebreide cursussen vol tips en video's, speciaal gemaakt door Zoom.nl. Wil je verder leren? Bekijk hier het grote aanbod cursussen op www.zoomacademy.nl .

Reacties

Om te kunnen reageren, moet je ingelogd zijn