Upload jouw foto's
Een lange sluitertijd nabootsen in de nabewerking © IDG NL

17 november 2019, 12:48

Fotografeer je met een korte sluitertijd, dan bevries je elke beweging en kan je foto wat statisch ogen. Wil je beweging aan je foto toevoegen, dan is Photoshop je beste vriend. Lightroom is hiervoor minder geschikt, omdat je hierin niet met lagen kunt werken en er geen keuzemogelijkheden zijn om bijvoorbeeld richting toe te voegen aan de vervaging.

Voordat je aan de slag gaat, bepaal je eerst welke beweging je wilt toevoegen en welke richting deze op moet gaan. Bedenk ook vast aan welke delen van de foto de beweging toegevoegd moet worden en welke delen vooral geen bewegingsonscherpte moeten krijgen omdat dat niet logisch is. We leggen de stappen uit aan de hand van twee voorbeelden.

Waterval

Als eerste voorbeeld nemen we een foto van een waterval. Doordat het een zonnige dag was, was de fotograaf gedwongen een korte sluitertijd te gebruiken. Wil je wat meer stroming aan het water meegeven, dan zul je dat water moeten vervagen. De bomen en rotsen rond en in de waterval bewegen niet met het water mee en moeten dus scherp blijven.

Dupliceer de laag met je foto en ga in het menu naar Filter, Vervagen, Bewegingsonscherpte. In het menu kun je aangeven vanuit welke richting de beweging moet komen en hoe sterk het effect moet worden. Anders gezegd: hoe lang worden de pixels worden uitgerekt.

Gebruik Bewegingsonscherpte (Motion Blur) en bepaal de juiste bewegingshoek.

Tip: als je de gedupliceerde laag omzet naar een Slim Object, wordt het filter vanzelf een slim filter en kun je op elk moment terug het menu in om het effect aan te passen. Klik hiervoor rechts naast de tekst van de laag en kies Omzetten naar Slim Object.

De hele foto krijgt nu het effect van de beweging. Dat willen we niet. Om dat op te lossen voeg je een masker toe aan de vervaagde laag via Laag, Laagmasker of via het icoontje van een rechthoek met een cirkel erin in het lagenpaneel. Waar het masker wit is, is het effect zichtbaar, waar het masker zwart is, zie je het effect niet. Het masker is nu volledig wit en dus is de hele foto vervaagd. Je kunt nu een zwarte kwast kiezen en schilderen waar je het effect niet wilt hebben.

Het water maakt echter slechts een klein deel van de foto uit. Handiger is het daarom via de sneltoets Ctrl+Backspace het masker met zwart te vullen. Het effect is dan nergens meer zichtbaar. Kies nu een witte kwast en schilder het effect erin waar je het wilt hebben, namelijk op het water. Schilder je per ongeluk te ver, dan kun je altijd met een zwarte kwast het effect weer weg schilderen. Dat is het grote voordeel van werken met maskers! Door niet met zwart of wit maar met een grijstint te schilderen, kun je het effect her en der sterker of zwakker maken. Ten slotte kun je de dekking van de vervaagde laag aanpassen voor een geringer effect over de hele laag.

Wielrenner of rennend dier

Het tweede voorbeeld betreft een foto van een rennend dier of een wielrenner. Door een korte sluitertijd is het onderwerp volledig bevroren, wat een te statisch resultaat geeft. Zou je met een langere sluitertijd hebben meebewogen, dan was het onderwerp nagenoeg scherp afgebeeld, maar was de achtergrond veranderd in een serie strepen. Bij de wielrenner zouden de wielen ook nog eens hebben rondgedraaid, dus ook die beweging moet je toevoegen. Dat doen we als eerste, door het 'pannen' worden de wielen die toch al draaiden ook nog eens uitgesmeerd.

Om te beginnen dupliceer je de laag met de foto, zodat de originele pixels niet worden aangetast. We willen het effect van de draaiende wielen laten zien. Bij het dier gaat het om het verplaatsen van de poten. Ga in het menu naar Filter, Galerie vervagen, Draaien vervagen. Hier kun je visueel het centrum van een cirkel op het wiel plaatsen, de mate van draaiing kiezen en zelfs het effect van een stroboscopische flits toevoegen. Dat laatste doen we hier maar even niet.

We voegen een draai-effect aan één van de wielen toe.

Je kunt door op het tweede wiel te klikken meteen ook daar de draaiing toevoegen met dezelfde waardes als voor het eerste wiel. Omdat de vervaging alleen op de wielen is toegepast hoef je geen laagmasker toe te voegen om het effect op de juiste plek te kunnen plaatsen. Wil je het nauwkeurig maken, dan moet je wel een masker toevoegen om de delen van het fietsframe die voor het draaiende wiel zitten uit de vervaging te halen.

Door met een masker te werken, zorgen we dat het frame niet wordt meegenomen in de beweging.

Als je tevreden bent over dit eerst effect, voeg je de lagen samen tot een nieuwe laag via Shift+Ctrl+Alt+E. Dupliceer deze laag en ga in het menu naar Filter, Vervagen, Bewegingsonscherpte. Kies de richting waarin de vervaging moet plaatsvinden. Doorgaans zal dat ongeveer horizontaal zijn. Kies de sterkte van het effect en klik op OK.


Je zult het effect weg moeten halen waar het niet logisch is. Voeg dus een masker toe aan de vervaagde laag en kies een zwarte kwast. Schilder het effect eruit op het hoofd van de wielrenner en diens armen, alsmede het frame van de fiets. Zorg in elk geval dat er vóór de fietser geen vervaging te zien is van de fiets, want dat zou betekenen dat de fietser achteruit rijdt! Bij een dier elimineer je de vervaging op de kop. Om het realistischer te laten lijken kun je het vervagingseffect op hoofd/kop en frame van de fiets er deels in laten zitten. Schilder daarvoor met een grijstint op het masker.

De fietser lijkt nu een stuk meer snelheid te hebben dan in de oorspronkelijke foto.

Hier is een vrij korte sluitertijd gebruikt waardoor de snelheid van deze baanwielrenner niet helemaal tot uiting komt. Het vervagen van de wielerbaan met bewegingsvervaging zou dat kunnen oplossen.


Foto: Marco Knies, marcokniesfotografie.zoom.nl

avatar

Dit artikel is onderdeel van een cursus uit Zoom Academy. Dé plek voor online fotografie cursussen, voor beginners en gevorderden. Leer betere foto's maken met deze uitgebreide cursussen vol tips en video's, speciaal gemaakt door Zoom.nl. Wil je verder leren? Bekijk hier het grote aanbod cursussen op www.zoomacademy.nl .

Reacties

Om te kunnen reageren, moet je ingelogd zijn