Upload jouw foto's
Fotograferen in Lapland © Edo-Jan Meijer

1 april 2015, 15:04

We gaan in deze blog naar het hoge noorden van Europa. In de winter naar Lapland. Of het nu in Noorwegen, Zweden of Finland is, we weten twee dingen zeker: We willen het noorderlicht op de foto zetten én we weten dat het er best koud kan zijn. Edo-Meijer geeft speciaal hiervoor handige tips.

Misschien denk je: "Het seizoen is nu toch bijna afgelopen? Komt deze blog niet als mosterd naar de maaltijd?". Nee, zeker niet. Als je een mooie reis naar Lapland wil maken komende winter en je bent er nog nooit geweest, dan kan je je nu al gaan voorbereiden. In mijn eerdere blogs heb ik al aangegeven dat je je goed moet voorbereiden en dat je er van moet uitgaan dat het altijd anders gaat dan je plant. Nou, dat is zeker zo als je naar het hoge noorden afrijdt.

Laten we beginnen met het hoofddoel van de reis. Het noorderlicht natuurlijk. Lees hier direct 4 tips om het Noorderlicht te fotograferen.

Noorderlicht

Het noorderlicht, wat is het eigenlijk? Mwoah, dat is een aardig ingewikkeld verhaal. Dat ga ik hier niet helemaal uitleggen. In essentie komt het er op neer dat de zon elektrisch geladen deeltjes naar de aarde spuugt. De aarde is magnetisch en trekt die deeltjes aan. Een klein deel van die deeltjes komt in de atmosfeer van de aarde terecht en gaat een reactie aan met de gassen die zich bevinden in die atmosfeer en worden voor ons zichtbaar als licht. Hoe sneller de deeltjes bewegen, hoe verder ze de atmosfeer binnendringen. Nu bestaat onze atmosfeer uit verschillende gaslagen en dus zullen de deeltjes ook anders reageren. En dat zien wij dan weer als kleur. De deeltjes bewegen allemaal afzonderlijk wat er voor zorgt dat we het gekleurde licht zien als bewegende bogen, stralenbundels of gordijnen.



Dit fabelachtige magische natuurverschijnsel is er altijd. Soms kort maar hevig in alle kleuren van de regenboog. Dat betekent dus dat de zon een flinke hoeveelheid van die deeltjes met een enorme kracht naar onze aarde heeft gespuugd. En soms wat minder hevig maar voor een langere tijd in voornamelijk witte of groene kleuren. Deze vorm van het noorderlicht komt vaker voor. En als je echt geluk hebt, dan openbaart zich een spektakelstuk waar je met je volle verstand niet bij kan.
Om je meteen maar uit de droom te helpen: een foto van het noorderlicht maken is niet zo makkelijk als het lijkt. Ja tuurlijk, de techniek valt te leren. En die kan je thuis ook best oefenen zonder noorderlicht maar er zijn ook twee weerbarstige zaken waar je niet zoveel invloed op hebt...



De eerste is het natuurfenomeen zelf. Het is onvoorspelbaar. Je hebt werkelijk geen idee waar je moet zijn, hoe laat je uit de auto moet stappen, of hoe lang het duurt. Zoals ik al schreef, het ligt aan de zon. Je kan de hevigheid wel een beetje voorspellen. Of eerlijker: dat doen de professionals voor ons en zij geven ons die informatie. De voorspellingen kan je zien op internet maar meestal weet je pas achteraf hoe gelukkig je wel of niet was.

Weer

De tweede is het weer. Ook dat heb je niet zelf in de hand. Omdat het noorderlicht zich in de atmosfeer afspeelt, moet het heel helder weer zijn. Kraak en kraak helder. Het noorderlicht speelt zich af tussen de 80 en 100 kilometer hoogte. Je begrijpt, als er bewolking is, dan zie je er geen klap van. Dat is natuurlijk frustrerend want je weet dat boven die wolken het noorderlicht zijn dans opvoert. Maar schik je er dan maar in. Typisch geval van 'helaas pindakaas' en probeer het de volgende avond nog een keer. Maar gelukkig heb je een aantal andere zaken wel zelf in de hand. Zo moet je op een plek zijn met zo weinig mogelijk lichtervuiling. Dus ver weg van dorpen, lantarenpalen en andere vormen van licht. Helemaal als het noorderlicht niet heel actief is, dan zal elke vorm van licht het noorderlicht zelf wat laten verbleken. Dat betekent ook dat je beter in een periode kan gaan waar zo weinig mogeljik maan zichtbaar is.

De beste kans om het te kunnen waarnemen is zo dicht mogelijk bij de poolcircel in de winterperiode.

Het stadje Tromso in het noorden van Noorwegen noemen ze de 'northern light capital of the world'. En dat klopt als een bus. Kijk maar op de kaart, je ziet dat Tromso erg dicht bij die poolcicel ligt.

Techniek

Ten tweede is daar de techniek, die kan je thuis lekker oefenen. Zoek een plek op waar het 's-nacht pikdonker wordt en probeer met een statief en lange sluitertijden de wereld om je heen op de plaat te krijgen. Je merkt dan meteen dat een goede zaklamp bijvoorbeeld onontbeerlijk is, dat je best begint te rillen op een gegeven moment omdat je te weinig kleren aan hebt. Dat je statief niet zwaar of stabiel genoeg is, dat je niet precies weet hoe je de camera moet bedienen. Dat je wellicht vergeten bent om een afstandsbediening te kopen omdat je in bulb moet schieten. En je eigen veiligheid: heb je goede stevige schoenen? En heb je zo'n felgekleurd hesje met reflectoren bij je zodat je niet geschept wordt door een auto? In de winter met lange sluitertijden is je accu ook snel leeg, heb je goed opgeladen reserve accus bij je? En hou je ze dan warm zo dicht mogelijk op je lichaam?



Standaard camera-instellingen zijn er niet voor het noorderlicht. Korter dan 2 a 3 seconden is heel zeldzaam. Dan heb je veel geluk. Iso lager dan 400 is eigenlijk ook niet mogelijk. Meestal 1000 of hoger. Je diafragma wil je helemaal open hebben staan (zoveel mogelijk licht op je sensor, dus zo laag mogelijk f-getal) Je monteert de camera op een stevig statief. Je zet de autofocus uit en stelt handmatig scherp op oneidig. Je koppelt de afstandbediening aan de body en dan ben je klaar om te gaan foograferen.
Heb je het noorderlicht nog nooit gezien en wil je mooie foto's, ga dan voor de eerste keer mee met een fotografie-trip. Je wordt dan meestal opgehaald en weer afgezet bij het hotel. Het kost wel een flinke stuiver, maar je leert direct wanneer je welke instellingen moet hanteren. Heb je de basis eenmaal onder de knie, dan kan je zelf gaan experimenteren.



Een groot deel van boven genoemde tips kan je oefenen en oefenen. Ik zeg het omdat ik dat tijdens mijn eerste trip in de zoektocht naar het noorderlicht niet gedaan heb en zo ondersteboven was van mijn eerste aanblik met het noorderlicht dat ik alle verworven kennis was vergeten. De avond eindigde met verschrikkelijke foto's. Dat nooit meer! In het meest hopeloze geval is het onverwacht pestweer op alle dagen dat je er bent. Ook dat is mij een paar keer overkomen. En je rijdt midden in de nacht maar rondjes en rondjes in je huurauto zonder ook maar een glimp op te vangen van het noorderlicht. Wat ga je dan doen? De hele dag op bed liggen om bij te komen? Of ga je nog wat anders ondernemen?

Geen noorderlicht? Kies dan voor een huskeytocht!

avatar

Edo-Jan Meijer is reisfotograaf en natuurliefhebber in hart en nieren. Hij is van nature creatief en erg nieuwsgierig. Al jarenlang reist hij de aarde rond en zoekt naar onbekende plekken, culturen en activiteiten om deze op zijn eigen wijze vast te leggen. Gebaande paden schuwt hij hierin niet. Ook deze plekken prikkelen de zintuigen. Zijn werk kenmerkt zich door eenvoudige composities, heldere kleuren, beweging en ritmiek. Het Wereld Natuur Fonds gebruikt met enige regelmaat zijn fotografie in haar communicatie. Meer informatie lees je op: www.edojan.nl of www.facebook.nl/expositiefree

« vorige 1 2 3 volgende »

Reacties (2)

Om te kunnen reageren, moet je ingelogd zijn

 
mphvanhoof op 8 april 2015 om 21:00

Goed verhaal en zeker prachtige foto's van dit natuurlijk lichtspektakel. Gr Marcel.

Appie007 op 7 april 2015 om 11:25

Goed verhaal, thx.
Nog een tip:
De nieuwe Sigma Art series 18-35 met f/1.8 (!) is een hele mooie lens om dit spektakel te vangen!
gr. Appie (Appie007)